Suiker is natuurlijk een ingrediënt wat ik vaak bij het bakken gebruik. Ook mag ik graag met suikeroplossingen werken voor bv trempeersiroop of het maken van siropen voor limonade. Maar wanneer deze siropen flink geconcentreerd zijn wil het wel eens voorkomen dat er suikerkristallen op de bodem ontstaan. Hoe dat nu kan én hoe je dat juist ook kunt gebruiken leg ik vandaag uit. Want kandijsuiker is eigenlijk niets anders dan gekristalliseerde suiker en zo kun je dus ook gebruikmaken van het kristalliseren van suiker. 

Je hebt ze vast weleens gezien, die stokjes met kandijsuiker voor bij de thee (of koffie). Het ziet er ontzettend leuk uit en maakt het drinken van je thee toch meer tot een beleving. Ook losse kandijsuiker doet het altijd goed bij de koffie. En kinderen, die zijn er gek op! Niet voor in de thee maar gewoon zo als snoepgoed. Pure suiker, maar enfin… je weet wat erin zit 😉 .

Het leek mij wel eens leuk om ze zelf te maken, en dan niet eens zozeer om het in de thee te gebruiken (ik gebruik nl alleen maar zoetigheid in mijn muntthee) maar om eens te zien hoe dat nu zit met die suikerkristallen. Want ik heb het toch wel eens een paar keer gehad, suikerkristallen in mijn flesjes met trempeersiroop. Vervelend aan de ene kant, maar aan de andere kant zien die suikerkristallen er echt ontzettend gaaf uit! Even een experimentje dus net als vroeger bij natuurkunde of scheikunde.

suikerkristallen in een klein weckflesje siroop, zo ontstaat ook kandijsuiker

Het ontstaan van suikerkristallen

Suiker heeft van nature de neiging om in zijn vaste vorm te gaan zitten. Suikerkristallen dus. Net zoals de kristalsuiker (de naam zegt het al ) zoals je die in een pak in de winkel koopt. Wanneer je suiker smelt en daarbij eventueel oplost in een vloeistof wordt het vloeibaar en blijft het vaak prima opgelost zoals bijvoorbeeld bij limonade. Er is echter niet heel veel voor nodig om suiker weer terug te laten gaan in zijn vaste vorm. Je hebt het vast wel eens gehad met het maken van karamel. Stiekem toch even roeren en hup… je suiker gaat greinen oftewel… er ontstaan kristallen en smelt die er maar weer eens uit. Zodra suiker iets merkt om aan vast te kunnen plakken en er voldoende suiker is zal het kristallen willen gaan vormen.

Wanneer je geen suikerkristallen wil

Voor het maken van kandijsuiker willen we juist die suikerkristallen, maar wanneer wil je dat niet en hoe zorg je daarvoor?

Temperatuur
Het kristalliseren van suiker gebeurd bij een oververzadiging van suiker. Hoe warmer de vloeistof is waarin suiker wordt opgelost, deste meer suiker het kan opnemen. Wanneer het dus kouder wordt, wordt de verzadigingsgraad lager en is het risico op suikerkristallen groter. Je ziet het ook vaak bij honing die wat te koud staat… Heb je een vloeistof waarin veel suiker zit? Bewaar het niet te koud of doe er een klein beetje glucose bij.

Hygiene
Zoals gezegd heeft suiker weinig nodig om in zijn vaste vorm te willen gaan zitten. Heb je siroop in een fles gedaan die vaker gebruikt is? Zorg er dan voor dat je ‘m goed schoonmaakt en steriliseert. Een klein stukje stof of ‘viezigheid’ kan er al voor zorgen dat suiker zich gaat hechten en dus een basis heeft om te gaan groeien.

Karamel
Bij het maken van karamel verhit je suiker, eventueel met een beetje water waardoor het vloeibaar wordt. Er wordt altijd gezegd dat je nooit mag roeren wanneer je karamel maakt en dat heeft dus te maken met de kristallisatie van suiker. Door de ‘brute’ beweging van het roeren willen suikerkristallen weer aan elkaar vast gaan zitten en een lepel is daarbij ook nog eens een fantastische basis. De opwarmende suikerstroop dus voorzichtig in de pan heen en weer walsen is voldoende om een goede temperatuurverdeling te krijgen bij het maken van karamel. Ook de zijkanten van de pan zijn ideaal voor het maken van kristallen. Door met een kwastje water de zijkanten schoon te houden voorkom je dat en voorkom je tevens dat deze kristallen niet te snel gaan karameliseren en verbranden.

Siroop
Siroop heb je in verschillende verhoudingen suiker/water. Hoe meer suiker deste hoger de verzadigingsgraad. Wanneer je een siroop maakt en lang wilt bewaren (bijv voor een trempeersiroop) zorg er dan voor dat je het in gesteriliseerde flessen doet en niet te koud bewaard. Zo voorkom je dat er suikerkristallen ontstaan.

potjes met suikerwater waar een sateprikker inhangt, vastgezet met een knijper om zo kandijsuiker op een stokje te maken

Kandijsuiker

Kandijsuiker heeft zijn oorsprong in het midden-oosten: Iran en India worden genoemd als de plek waar het ontstaan is of waar het van oorsprong het meest gebruikt wordt. Het wordt voornamelijk gebruikt als zoetstof in de thee, maar je ziet ook wel dat het anders gebruikt wordt zoals bijvoorbeeld in kandijkoek. Bovendien zijn grote suikerkristallen de laatste jaren ook populairder bij de cakedecorateurs voor de Geode-taarten, die taarten die op edelstenen lijken. Je kunt met kandijsuiker dus verschillende kanten op, want wanneer je ze een kleur of een smaak geeft ziet het er ineens heel anders uit.

Ik ga in dit recept voor de pure, blanke kandijsuiker op een stokje. Maar doe gerust ook eens een leuk experiment met kleuren en smaken. Kinderen zullen dat ook superleuk vinden. Het neemt wel even wat tijd, dus elke dag even kijken wat er is gebeurd!

Zorg ervoor dat je potten goed schoon zijn (steriliseer ze anders) want je wil de kristallen niet op de bodem van je potten, maar op het stokje.

Om het proces wat te versnellen maak ik gebruik van ‘zaadsuiker’. Dat is niets anders dan alvast wat gewone suiker op het stokje te plakken, waar de suikerkristallen zich dan aan kunnen hechten. Je geeft ze eigenlijk al even een hint waar ze zich moeten gaan vormen. Zorg er wel voor dat de suikersiroop goed is afgekoeld, anders valt de ‘zaadsuiker’ van het stokje.

Het suikerwater wat je overhoudt is natuurlijk prima te gebruiken voor eigengemaakte limonades!

stokje met suikerkristallen, ook wel kandijsuiker

Kandijsuiker maken

Maak je eigen stokjes kandijsuiker, eventueel met een smaakje en in verschillende kleuren

Tijd 10 minuten
Auteur Tessa Couperus

Ingrediënten

  • 1 kilo suiker
  • 500 ml water
  • sateprikkers

extra

  • glazen potten
  • knijpers
  • evt kleur- en smaakstoffen

Bereidingswijze

  1. Maak de glazen potten goed schoon en steriliseer ze.
  2. Doe de suiker met het water in een pan en verwarm net zo lang totdat de suiker volledig is opgelost. Wanneer het suikerwater weer helemaal doorzichtig is is de suiker helemaal opgelost. Dit betekent bij deze verhouding dat het suikerwater net even gekookt wordt. Pas dus op, want suikerwater is ontzettend heet!

  3. Haal de pan van het vuur en roer er eventueel nog wat smaak en kleurstof door. Met kleurstof mag je redelijk royaal zijn, want gekleurde suikerkristallen zullen lichter worden dan de kleur van het suikerwater.
  4. Verdeel het suikerwater over de potten of glazen en vul deze tot bijna aan de rand toe vol.

  5. Doop een sateprikker in het suikerwater, haal hem dan even door wat losse suiker en hang de prikker dan in de pot. Zet de prikker ‘vast’ met een knijper en laat deze ongeveer 1-2 cm boven de bodem hangen.
  6. Zet de potten op een plek waar ze niet in de weg staan en er niet veel stof oid in kan vallen en laat de kristallen groeien in ca 1-2 weken.

  7. Haal de kandijsuiker prikkers uit de siroop en hang ze in schone lege potten om op te drogen

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.